W procesie leczenia wola pacjenta wyznacza zakres i warunki ingerencji medycznej. Posiada ona nadrzędne znaczenie zgodnie z zasadą voluntas aegroti suprema lex esto. Obowiązek podejmowania przez lekarza wszelkich czynności, zabiegów na podstawie zgody wyrażonej przez pacjenta jest zawarty w aktach prawa krajowego, a także w dokumentach międzynarodowych dotyczących praw człowieka i podstawowych wolności. Normatywne korzenie zgody pacjenta wywodzą się natomiast wprost z zasad konstytucyjnych. Zgodnie z przepisami ...
Prawa pacjenta i zadośćuczynienie pieniężne za ich naruszenie w prawie medycznym i cywilnym
Od kilkudziesięciu lat liczne akty międzynarodowe mówią o prawach pacjenta, które powinny zostać włączone do ustawodawstw poszczególnych państw i być przestrzegane. Szczególne znaczenie ma Deklaracja Praw Pacjenta WHO. W 1994 r. WHO przedstawiła Model Deklaracji Praw Pacjenta jako wytyczne do stosowania w poszczególnych państwach. W dokumencie tym określa się, że każdy ma prawo do ...
W maju 2005 roku opinia publiczna dowiedziała się o tragicznym przypadku Agaty L. z Piły. Agata L., będąc od kwietnia 2004 r. w ciąży, zachorowała na wrzodziejące zapalenie jelita grubego. Od 18 maja do 29 września 2004 r. kobieta była leczona w szpitalach w Pile, Poznaniu i Łodzi. Jej stan zdrowia ulegał stałemu pogorszeniu, a mimo to lekarze nie wykonywali koniecznych badań, prawdopodobnie w obawie przed uszkodzeniem płodu lub wywołaniem poronienia.
Ocena stanu faktycznego odtworzonego na podstawie dokumentacji lekarskiej oraz relacji matki Agaty L. daje podstawy do twierdzenia, że lekarze w tej sprawie dopuścili się błędu w sztuce lekarskiej, co może skutkować odpowiedzialnością karną ...
Warunkiem koniecznym legalności czynności leczniczych jest podejmowanie i wykonywanie ich na podstawie wskazań wiedzy i sztuki lekarskiej (lege artis). Ma to swoją podstawę w art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodzie lekarza , który stanowi, iż lekarz ma obowiązek wykonywać swój zawód „zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością". Warunek działania lege artis dotyczy wszystkich czynności lekarza podejmowanych wobec pacjenta, bez względu na stadium i charakter leczenia. Należy się więc nim kierować na etapie profilaktyki, diagnozy, terapii i rehabilitacji, zarówno przy leczeniu przyczynowym, jak i objawowym. To właśnie lege artis daje lekarzowi odpowiedź na pytanie, czy leczyć, a jeżeli tak, to jak to czynić. Niezastosowanie się do przyjętych w tym zakresie wskazań wiedzy i sztuki lekarskiej będzie skutkowało bezprawnością zachowania lekarza. Sytuacje takie określa się mianem „błędu w sztuce lekarskiej". Pojawiają się także inne terminy, takie jak „błąd sztuki", „błąd lekarski", „błąd wiedzy medycznej", „błąd medyczny" , „błąd leczniczy" ...
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy leczeniu w prawie angielskim
W prawie angielskim, podobnie jak w Polsce, dominuje deliktowa odpowiedzialność lekarza i szpitala. Rozwój angielskiego prawa deliktów (tort law) wiąże się natomiast prawie wyłącznie z orzecznictwem sądowym. Dziedzina ta nie doczekała się do dziś kompleksowej regulacji ustawowej i choć można w angielskiej legislacji odnaleźć akty prawne dotyczące odpowiedzialności deliktowej, ich przedmiotem są głównie kwestie o drugorzędnym znaczeniu. Odtworzenie podstaw prawnych dla roszczeń z tytułu deliktu wymaga więc analizy orzecznictwa, nierzadko sięgającego kilka wieków wstecz. Ponadto sądy angielskie nie stworzyły jednolitych zasad dla odpowiedzialności deliktowej, ani też przesłanek jej powstania, poprzestając na tworzeniu nowych deliktów w poszczególnych precedensach. Z tego względu przedstawione zostaną dwa podstawowe delikty, na których swoje roszczenie może oprzeć osoba doznająca szkody przy leczeniu: niedbalstwo i naruszenie nietykalności cielesnej ...
Nowozelandzki model odpowiedzialności za szkody wyrządzone przy leczeniu
Przyjęcie odpowiedzialności bez winy (no fault) za szkody medyczne nastąpiło w związku ze zmianami, jakie dokonywały się w Nowej Zelandii od początku lat 60-tych XX w. w prawie kompensacji szkód na osobie, których poszkodowany doznał w następstwie wypadku (tzw. accident compensation law).
Przewlekłość i niepewny rezultat procesów odszkodowawczych oraz niski poziom świadczeń otrzymywanych w ramach systemu ubezpieczeń społecznych doprowadziły do tego, że coraz większego znaczenia zaczęła nabierać koncepcja utworzenia wszechstronnego i ogólnego modelu kompensacji, w ramach którego wyrównaniu podlegać miały wszelkie postaci szkód poniesionych w wyniku wypadków ...
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu państwa w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego.